Ontwerp van experimenten
Introductie tot statistiek in Python
Maggie Matsui
Content Developer, DataCamp
Woordenlijst
Experiment beantwoordt: "Wat is het effect van de behandeling op de respons?"
- Behandeling: verklarende/onafhankelijke variabele
- Respons: respons/afhankelijke variabele
Bijv.: "Wat is het effect van een advertentie op het aantal gekochte producten?"
- Behandeling: advertentie
- Respons: aantal gekochte producten
Gecontroleerde experimenten
- Deelnemers worden door onderzoekers toegewezen aan de behandelings- of controlegroep
- Behandelingsgroep ziet advertentie
- Controlegroep niet
- Groepen moeten vergelijkbaar zijn om causaliteit te kunnen afleiden
- Als groepen niet vergelijkbaar zijn, kan dat leiden tot confounding (vertekening)
- Gemiddelde leeftijd behandelingsgroep: 25
- Gemiddelde leeftijd controlegroep: 50
- Leeftijd is een potentiële confounder
De gouden standaard van experimenten gebruikt...
Gerandomiseerde gecontroleerde trial
- Deelnemers worden willekeurig toegewezen aan behandeling/controle, niet op basis van andere kenmerken
- Willekeurig kiezen helpt om groepen vergelijkbaar te maken
Placebo
- Lijkt op de behandeling, maar heeft geen effect
- Deelnemers weten niet in welke groep ze zitten
- In klinische trials zorgt een suikerpil ervoor dat het effect van het medicijn echt door het medicijn komt en niet door het idee het te krijgen
De gouden standaard van experimenten gebruikt...
- Dubbelblind onderzoek
- Degene die de behandeling toedient/het onderzoek uitvoert, weet niet of de behandeling echt is of een placebo
- Voorkomt bias in de respons en/of analyse van resultaten
"Minder kans op bias = betrouwbaardere conclusie over causaliteit"
Observationele studies
Deelnemers worden niet willekeurig aan groepen toegewezen
- Deelnemers kiezen zelf, meestal op basis van bestaande kenmerken
Veel onderzoeksvragen lenen zich niet voor een gecontroleerd experiment
- Je kunt iemand niet dwingen te roken of een ziekte te hebben
- Je kunt iemands eerder gedrag niet opleggen
- Legt associatie vast, geen causaliteit
- Effecten kunnen vertekend zijn door factoren die bepaalde mensen in de controle- of behandelingsgroep brachten
- Er zijn manieren om voor confounders te corrigeren voor betrouwbaardere conclusies over associatie
Longitudinaal vs. dwarssnede-onderzoek
Longitudinaal onderzoek
- Deelnemers worden gevolgd over tijd om het effect van behandeling op respons te onderzoeken
- Effect van leeftijd op lengte wordt niet vertekend door generatie
- Duurder, resultaten kosten meer tijd
Dwarssnede-onderzoek
- Data over deelnemers wordt op één moment in de tijd verzameld
- Effect van leeftijd op lengte wordt vertekend door generatie
- Goedkoper, sneller, makkelijker
Laten we oefenen!
Introductie tot statistiek in Python
