Thiên lệch chọn mẫu

Chinh phục thiên lệch dữ liệu

Konstantinos Kattidis

Data Analytics Lead

Thiên lệch chọn mẫu là gì?

Là thiên lệch phát sinh khi dữ liệu phân tích được chọn theo cách ưu ái có hệ thống cho một số cá nhân, nhóm hoặc đặc điểm nhất định

Sơ đồ cho thấy tổng thể khác với mẫu.

Vì vậy mẫu thu được không đại diện cho tổng thể cần phân tích

Hãy xem năm loại phổ biến của thiên lệch chọn mẫu

Thiên lệch lấy mẫu xảy ra khi phương pháp lấy mẫu không công bằng hoặc không ngẫu nhiên
Nó bắt nguồn từ cách ta lấy mẫu, khiến khó hoặc không thể áp dụng kết quả cho toàn bộ tổng thể
Ví dụ:
- Nền tảng thương mại điện tử đánh giá hài lòng khách hàng bằng lấy mẫu thuận tiện
- Kết quả có thể không phản ánh quan điểm của toàn bộ khách hàng

Người đang cân nhắc chọn phương pháp lấy mẫu nào

Xem xét nghiên cứu thị trường nhắm người tiêu dùng trực tuyến, loại trừ người không có internet
Thiên lệch thiếu bao phủ nêu bật sự đại diện không đầy đủ của một số nhóm trong mẫu đã chọn
Khác với thiên lệch lấy mẫu ở chỗ tập trung vào mức độ đại diện của nhóm cụ thể, không phải tính ngẫu nhiên/công bằng của phương pháp lấy mẫu

Nhà nghiên cứu bỏ qua người tiêu dùng không có internet

Thiên lệch không phản hồi phát sinh khi người không tham gia khảo sát/nghiên cứu khác biệt có hệ thống so với người tham gia

Khảo sát hài lòng: người trả lời hài lòng, người không trả lời không hài lòng

Trong khảo sát mức độ hài lòng nhân viên, nhân viên không hài lòng ít tham gia hơn
Dẫn đến cái nhìn quá lạc quan về tinh thần làm việc

Chuyên viên phân tích kết quả bị ảnh hưởng bởi tự chọn tham gia

Thiên lệch tự chọn xảy ra khi cá nhân tự chọn tham gia nghiên cứu hoặc gửi phản hồi
Ví dụ:
- Khách hàng tự chọn tham gia khảo sát hài lòng
- Ý kiến của họ không đại diện cho toàn bộ tập khách hàng
- Gây lệch nhận định tổng thể

Xảy ra khi chỉ bao gồm các đối tượng thành công trong phân tích

Ví dụ:

Người phân tích sản phẩm thành công và bỏ qua sản phẩm thất bại

Cái cân lệch với dấu hỏi

Nhiều loại thiên lệch có thể tương tác, làm phức tạp phân tích
Ví dụ, khảo sát hài lòng khách hàng có thể đồng thời có thiên lệch tự chọn và thiên lệch không phản hồi

Chinh phục thiên lệch dữ liệu