การแปลงและการแสดงผลข้อมูลตามวันที่

การวิเคราะห์อนุกรมเวลาใน Tableau

Chris Hui

VP of Product, Tracked

Seasonality คืออะไร?

ฤดูกาล (Seasonality) คือการที่ข้อมูล time series มีการเปลี่ยนแปลงที่สม่ำเสมอและคาดเดาได้ ซึ่งเกิดซ้ำทุกปี
ตัวอย่างเช่น ฤดูท่องเที่ยวหรือฤดูออกผล ซึ่งราคาจะแปรผันตามช่วงเวลา
พฤติกรรมตามฤดูกาลช่วยให้ธุรกิจวางแผนรับมือกับช่วงพีคและช่วงซบเซาได้อย่างมีประสิทธิภาพ

กราฟเส้น 3 เส้น แสดงระดับราคาของอะโวคาโดแต่ละประเภท

วิธีทั่วไปในการจัดการ seasonality:

Moving averages
- เทคนิคสำหรับปรับให้ข้อมูลราบเรียบขึ้น โดยลดความผันผวนระยะสั้น (พีค/ตก) ในช่วงเวลาที่กำหนด
- ใช้กรองสัญญาณรบกวนออก โดยยังคงรูปแบบหลักไว้

กราฟเส้นแสดงยอดขายเฉลี่ยเทียบกับ moving average ซึ่งช่วยปรับให้ข้อมูลราบเรียบขึ้น

วิธีทั่วไปในการระบุ seasonality:

Seasonal boxplots (การวิเคราะห์รายไตรมาส)
- แบ่งข้อมูลตามไตรมาสเพื่อแสดงความผันผวนตามฤดูกาล (รายไตรมาส)
- ความผันผวนที่สม่ำเสมอในแต่ละไตรมาสบ่งชี้ถึงพฤติกรรมตามฤดูกาล

Box plot แสดงช่วง interquartile ที่แตกต่างกันในแต่ละไตรมาสและปี

ค่าผิดปกติ (outliers) คือค่าที่เบี่ยงเบนออกไปจากการกระจายปกติ
Outliers สามารถนิยามได้ว่าคือ:
- ค่าที่อยู่นอกช่วง ± 3 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานจากค่าเฉลี่ย
- ต่ำกว่า Q1 มากกว่า 1.5 x IQR หรือสูงกว่า Q3 มากกว่า 1.5 x IQR

Box plot แสดงความแปรปรวนของยอดขายในแต่ละฤดูกาล

(ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน คือการวัดว่าค่าแต่ละค่าห่างจากค่าเฉลี่ยของประชากรมากเพียงใด)

Z-score คือจำนวนส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานที่จุดข้อมูลหนึ่งอยู่เหนือหรือต่ำกว่าค่าเฉลี่ย
Z-score ในช่วง ± 3 หมายความว่าค่าประมาณ 99.7% ของประชากรอยู่ในช่วงนี้
ดังนั้น Z-score ที่อยู่นอกช่วง ± 3 จึงถือเป็น outlier

การกระจายปกติแสดงช่วง Z-Score จาก -3 ถึง +3

Percentile บอกว่าค่าหนึ่งอยู่ ที่ตำแหน่งใด เมื่อเทียบกับค่าอื่น
- Median (Percentile ที่ 50)
- ควอร์ไทล์บนและล่าง (Percentile ที่ 75 / 25)

การกระจายปกติแสดงการแบ่งเป็นส่วนต่ำกว่า percentile ที่ 50 และสูงกว่า percentile ที่ 50

ฮิสโตแกรมแสดงเกณฑ์ตัดสินว่าค่าใดเป็นค่าผิดปกติหรือไม่

การวิเคราะห์อนุกรมเวลาใน Tableau